Báo Mặt Trận: Tham nhũng trong lĩnh vực giáo dục trên thế giới - Thực trạng và giải pháp khắc phục

Thế giới ngày nay đang phải đối mặt với nhiều vấn đề được xem là những mối đe dọa nghiêm trọng nhất đối với loài người, như tỷ lệ thất nghiệp cao, nghèo đói, trình độ học vấn thấp, trình độ công nghệ kém, phân biệt giới tính, bất bình đẳng về dân tộc và tôn giáo... Trong đó, tham nhũng trong lĩnh vực giáo dục là một trong những nguyên nhân dẫn đến những vấn đề trên, đồng thời gây ra những tác động tiêu cực đến sự tồn tại và phát triển của nhiều quốc gia.

Bài viết này thuộc danh mục:✅ Giáo dục, được chúng tôi tổng hợp từ báo Mặt Trận, nguồn bài: http://tapchimattran.vn/the-gioi/tham-nhung-trong-linh-vuc-giao-duc-tren-the-gioi-thuc-trang-va-giai-phap-khac-phuc-28320.html

Tham nhũng trong lĩnh vực giáo dục đang hủy hoại tương lai của nhiều quốc gia (Ảnh: SCMP)

Tham nhũng trong lĩnh vực giáo dục chủ yếu xảy ra tại các quốc gia đang trong quá trình chuyển đổi, đặc biệt là khu vực các nước đang phát triển. Tuy nhiên, ở nhiều nước phát triển, tham nhũng cũng là vấn đề đặc hữu trong lĩnh vực giáo dục. Cụ thể, tham nhũng trong lĩnh vực giáo dục được định nghĩa là việc sử dụng các tài sản công một cách có hệ thống vì lợi ích cá nhân. Hành vi này có tác động đáng kể đến tính sẵn có và chất lượng của dịch vụ và sản phẩm giáo dục, tác động đến việc tiếp cận, chất lượng và sự công bằng trong giáo dục.

Các tổ chức giáo dục đã định hướng lợi nhuận là yếu tố sống còn, bỏ qua chức năng cơ bản là đào tạo nhân sự chất lượng và toàn diện, có khả năng đối phó với những cuộc khủng hoảng mà thế giới hiện đại đang phải đối mặt. Có thể thấy hiện nay, số lượng các tổ chức giáo dục xuất hiện không kiểm soát, họ đưa ra các chương trình giảng dạy giống hoặc tương tự nhau để thu hút số lượng lớn học viên nhất có thể, thay vì việc cung cấp các chương trình giảng dạy phù hợp với cấu trúc và nhu cầu của thị trường lao động của quốc gia và trong khu vực hay toàn cầu. Ví dụ, ở hầu hết các quốc gia châu Phi cận Sahara, việc ghi danh vào các cơ sở giáo dục đại học đã tăng nhanh hơn khả năng chi trả của người học. Điều này đã dẫn đến sự suy giảm nghiêm trọng về chất lượng giảng dạy và khả năng tập trung định hướng cũng như đổi mới trong giáo dục. Nói cách khác, tại các trường đại học ở châu Phi, số lượng đã lấn át chất lượng đào tạo. Ngoài ra, ngày càng nhiều luận văn cử nhân, thạc sĩ và luận án tiến sĩ có thể mua được bằng tiền với chi phí khá thấp thông qua mạng internet. Điều này đã làm giảm tầm quan trọng và ý thức về chất lượng giáo dục. Chất lượng các văn bằng suy giảm, những người được cấp bằng thạc sĩ, tiến sĩ không đủ kiến thức và năng lực. Rõ ràng, việc tăng cường cấp các loại văn bằng này không thể giải quyết được vấn đề dân số thiếu trình độ học vấn ở nhiều khu vực trên thế giới, và cũng không thể nâng cao mức độ biết chữ của một số quốc gia.

Giáo dục là nền tảng cho sự phát triển của một quốc gia và sự tồn tại của nền kinh tế toàn cầu, do đó, điều cần thiết là phải kiểm soát tình trạng tiêu cực trong giáo dục. Không có gì có thể hủy hoại tương lai của quốc gia, của một dân tộc hơn hệ thống giáo dục nghèo nàn và tham nhũng. Vấn đề này không chỉ đòi hỏi sự quan tâm đặc biệt từ công chúng mà còn cần đến những biện pháp mạnh mẽ nhằm đóng cửa các tổ chức giáo dục cung cấp các chương trình đào tạo làm “tê liệt” trí tuệ. Giáo dục cần được trả lại đúng vai trò ban đầu của nó, hướng đến nhu cầu của người học, kiến thức và kĩ năng phù hợp với nhu cầu của thị trường lao động địa phương, khu vực và toàn cầu.

Các khoản hối lộ trong ngành Giáo dục khá phổ biến ở nhiều quốc gia (Ảnh: Intellinews)

Hối lộ và các khoản phí bất hợp pháp cần thiết để có thể nhập học vào các trường, để đảm bảo có điểm số cao là gánh nặng đối với các gia đình đặc biệt là người nghèo. Theo Tổ chức Minh bạch Quốc tế (TI), việc những bậc phụ huynh hay những cá nhân dùng tiền để đạt được những sự ưu ái hơn trong học tập, để mua bằng cấp đã tạo ra một thế hệ học sinh không được giáo dục đúng đắn và ở nhiều quốc gia, việc này đã đào sâu hơn những gánh nặng cho xã hội, khiến tình trạng nghèo đói ngày càng tăng.

Các nghiên cứu được TI thực hiện ở các quốc gia Argentina, Bosnia, Herzegovina, Brazil, Georgia, Mexico, Nepal, Nicaragua, Nigeria, Sierra Leone và Zambia… cho thấy mức độ và các hình thức tham nhũng trong trường học phổ thông, trường đại học và trong quản lý giáo dục; đồng thời đưa ra minh chứng khẳng định sự cần thiết của việc hợp tác giữa phụ huynh, học sinh và giáo viên nhằm duy trì trách nhiệm của các chính phủ, trường học về một hệ thống giáo dục chất lượng.

Học sinh cần môi trường giáo dục trong sạch, công bằng (Ảnh: Andina)

Thông qua một cuộc thăm dò dư luận, khảo sát các hộ gia đình và theo dõi chi tiêu ở cấp địa phương, nghiên cứu đã vẽ ra một bức tranh toàn cảnh về thực tế tham nhũng trong lĩnh vực giáo dục ở một số quốc gia.

Tham nhũng trong việc sản xuất và cung cấp sách giáo khoa, mua sắm các thiết bị giáo dục và xây dựng trường học khiến cho học sinh, sinh viên bị thiếu các tài liệu và môi trường học tập cần thiết. Tham nhũng trong việc quản lý giáo dục như việc phân công giảng dạy và thăng chức đã giúp cho nhiều cá nhân có trình độ kém đạt được các vị trí mà họ không xứng đáng, việc này làm giảm đáng kể chất lượng quản lý và giảng dạy. Nhưng nghiêm trọng hơn, tham nhũng tại các cơ sở giáo dục mâu thuẫn với các giá trị cơ bản về công bằng và lợi ích của xã hội, hủy hoại niềm tin của người dân vào các chính phủ.

Vậy nguyên nhân nào dẫn đến tham nhũng trong giáo dục? Từ góc độ phụ huynh là do phụ huynh còn quá nặng về các chỉ số bề nổi của học tập; niềm tin trường điểm, học thêm giúp trẻ phát triển tốt hơn; niềm tin về đào tạo chính thống bị lung lay ở một số khía cạnh và vòng luẩn quẩn của sự lan tỏa xã hội... Từ góc độ giáo viên, hiện tượng này được cho là do sức ép về thu nhập; sự chấp nhận của xã hội đối với các hành vi như: dạy thêm, thu thêm các khoản phí, giúp đỡ người quen vào trường; sức ép từ đồng nghiệp. Từ góc độ nhà trường, đó là hành vi “hợp pháp hóa” các hoạt động ngoài quy định - khai thác yếu tố tâm lý của phụ huynh và học sinh; do sức ép xã hội và sức ép từ văn hóa của nhà trường.

Nghiên cứu ở Argentina cho thấy, các xung đột lợi ích và tham nhũng trong lĩnh vực giáo dục đã ngăn cản việc quốc gia này triển khai một hợp đồng trị giá 14 triệu USD để sản xuất và phát hành sách giáo khoa cho 2 triệu học sinh.

Một cuộc thăm dò ý kiến được thực hiện tại hai trường đại học lớn ở Bosnia và Herzegovina cho thấy hối lộ để vượt qua các kỳ thi hay để đạt được bằng cấp là hình thức tham nhũng phổ biến nhất tại đây.

Ở Brazil, một nghiên cứu cho thấy các thành phố nghèo nhất đã làm thất thoát đến 55% trợ cấp của Liên bang do gian lận trong mua sắm trang thiết bị giáo dục.

Tại Mexico, mỗi hộ gia đình có điều kiện sống trung bình phải trả 30USD mỗi năm cho hình thức tham nhũng trong lĩnh vực giáo dục.

Nghiên cứu ở Nepal cho thấy, các chương trình giáo dục ngoài chính quy cho trẻ em do các tổ chức phi chính phủ điều hành đang thiếu các tiêu chí rõ ràng trong việc lựa chọn người thụ hưởng, rất dễ dẫn đến các hành vi tham nhũng và gian lận.

Tại Nicaragua, Bộ Giáo dục nước này đã mất 800.000USD cho 6 dự án nâng cấp và sửa chữa trường học do việc thiếu giám sát khi thực hiện các dự án.

Một cuộc thăm dò ý kiến được thực hiện tại thủ đô của Nigeria đã cho thấy, tham nhũng tràn lan tại các trường phổ thông, trường đại học như các khoản thanh toán bất hợp pháp cho việc nhập học, tăng điểm số hay trao học bổng.

Ngành Giáo dục cần thực hiện nghiêm túc các quy định về công khai, minh bạch (Ảnh: The Asia Foundation)

Tổ chức Hướng tới Minh bạch (TT) đã làm việc với các nhà nghiên cứu độc lập từ Viện Quản lý Kinh tế Trung ương (CIEM) của Việt Nam để cung cấp một cái nhìn tổng quan về các hình thức, nguyên nhân và tác động của tham nhũng trong ngành Giáo dục ở Việt Nam. Nghiên cứu đã thu thập thông tin từ các cuộc phỏng vấn đối với giáo viên, phụ huynh và quản lý trường học ở Hà Nội và các vùng ngoại ô, cùng với các cuộc điều tra và báo cáo báo chí. Báo cáo của nghiên cứu cho thấy các hình thức tham nhũng chính trong ngành Giáo dục Việt Nam bao gồm: tham nhũng trong việc xây dựng trường học, cung cấp đồ dùng dạy học, in sách giáo khoa; hối lộ giáo viên, nhà trường để đổi lấy các giải thưởng, danh hiệu, điểm số sai lệch; hối lộ người quản lý nhà trường để được phân công dạy các lớp như mong muốn; phụ huynh hối lộ giáo viên để con cái họ có điểm số tốt và được ghi danh vào các trường, lớp mong muốn; giáo viên ép buộc học sinh và phụ huynh trả tiền cho các lớp học thêm bằng việc phân biệt đối xử đối với học sinh; thu các khoản tiền trái phép từ học sinh, phụ huynh…

Triển khai các cuộc vận động lớn trong ngành là biện pháp Bộ Giáo dục và Đào tạo thực hiện để nâng cao phẩm chất đạo đức, tinh thần trách nhiệm trong công tác chỉ đạo, giảng dạy và học tập của đội ngũ cán bộ, viên chức, của học sinh toàn ngành chống các biểu hiện tiêu cực trong giáo dục.

Mặt khác, để đảm bảo công tác phòng, chống tham nhũng có hiệu quả trong toàn ngành, hàng năm, Thanh tra Bộ Giáo dục và Đào tạo xây dựng kế hoạch thanh tra, kiểm tra công tác phòng, chống tham nhũng trên cơ sở hướng dẫn của Thanh tra Chính phủ và lồng ghép một số nội dung khác. Ngoài việc xây dựng và thực hiện kế hoạch thanh tra phòng, chống tham nhũng, Thanh tra Bộ còn triển khai kế hoạch thanh tra hành chính và thanh tra trách nhiệm của thủ trưởng đơn vị.

Ngành Giáo dục cần triển khai thực hiện nghiêm túc các quy định về công khai, minh bạch trong hoạt động của cơ quan, đơn vị, nhà trường. Đây là những giải pháp hữu hiệu giúp cho các cơ sở giáo dục đảm bảo tính công khai, minh bạch trong hoạt động quản lý, để phụ huynh, học sinh, xã hội biết và giám sát.

Để phòng và chống tham nhũng trong trường học có hiệu quả, phải bảo vệ các thầy cô giáo đã dũng cảm tố cáo tham nhũng; xử lý nghiêm minh tất cả cán bộ tham nhũng, đã tham nhũng là phải loại ra khỏi vai trò cán bộ quản lý.

Hồng Nhung biên dịch

Tìm kiếm:✨

  • HERZEGOVINA, Hối lộ, Tham nhũng, Trình độ học vấn, Nicaragua, Nghèo đói, Ti, Bộ giáo dục và đào tạo, Thăm dò ý kiến, Tỷ lệ thất nghiệp, Chống tham nhũng, Thực trạng, Giảng dạy, Phụ huynh, CIEM

Share this

Related Posts

Previous
Next Post »